Archiwum dnia: 2 lipca, 2011

#31. „Gottland” – Mariusz Szczygieł

"Gottland"


Tytuł: „Gottland”
Autor: Mariusz Szczygieł
Wydawnictwo: Czarne
Liczba stron: 244
Data wydania: 2010
ISBN: 978-83-7536-167-4
Ocena: 7/10
Data przeczytania: 1 stycznia 2011

Historia Czechosłowacji mocno powiązana jest z osobą Tomasa Baty, dzięki któremu rozwinął się przemysł obuwniczy, który po paru latach opanował nie tylko Europę, ale cały świat. Ale Bata na tym nie poprzestał, zajął się samolotami, kształceniem młodych chłopców, co miało mu pomóc w stworzeniu idealnego społeczeństwa robotniczego. „Bata ma monopol na ludzkie życie” – mówiono z zazdrością.

Książka ukazuje historię Czech (która zaczyna się od I Wojny Światowej, kiedy to Czechy były jeszcze połączone ze Słowacją w jedną instytucję państwową – Czechosłowację) pokazaną poprzez najznamienitszych ludzi w jej historii, np:

* Alexander Dubček – artysta, a przede wszystkim pisarz. Wielbiony nie tylko w Czechach, bo i w Polsce na murach za czasów I Wojny Światowej, można było odnaleźć napisy: „Cała Polska czeka na swego Dubeczka”.

* Aktorka Lida Baarová, która poprzez swoje piękno i zdolności aktorskie miała możliwość poznania i bliższego obcowania zarówno z Hitlerem jak i Goebbelsem.
” -Więc jeśli kobieta urodzi się piękna, jej uroda jest grzechem?
– To nie grzech, ale niedogodność. Piękna kobieta jest miotana jak trzcina – Goebbels.”

* Karel Gott – artysta, to właśnie od jego nazwiska powstało muzeum, Gottland (nazwa książki). Pisano: „Karel Gott to sacrum w zdesakralizowanej rzeczywistości.” Przejął on potem „rolę mein Gott” (z niem. Mój Bóg)

* Franz Kafka
– znakomity pisarz, który po śmierci był bardzo mocno uznawany za temat tabu. Nikt nie czytał jego książek, nikt nie potrafił go zrozumieć, był uznawany wręcz za szaleńca, a szalonymi byli ci, którzy jego książki czytali.

* Otakar Švec – architekt z nizin, najbardziej znany za wybudowanie gigantycznego (bo aż 15 m) monumentu Stalina w Pradze, który popełnił samobójstwo jeszcze przed finalnym efektem projektu.

* Eduard Kirchberger – piszący socjalistyczne powieści pod pseudonimem Karel Fabián. Ponieważ jego prawdziwe nazwisko zostało „zbanowane” w całych Czechach, a książki spalone, musiał się ukrywać.

* Jan Procházka – tzw. kochaneczek ludu (Helena również dostała taką plakietkę) znany artysta.

*Helena Vondráčková, Marta Kubišová, Václav Neckář – tworzyli razem zespół Golden Kids, który niestety szybko zakończył swoją karierę, przez fałszywe oskarżenia wzniesione przeciwko Marcie. Tylko Helenie udało się osiągnąć ogromny sukces, jednakże jej przyjaciele nie pozostawali w cieniu. „Kłamstwo powtórzone wiele razy staje się prawdą.” – z czym wielokrotnie musieli się zmierzyć bohaterowie Golden Kids.

„A więc pracować jak zwykle, a jak się da, oszukiwać reżim. Przede wszystkim zaś nie stawać się Niemcem.” – podczas I i II Wojny Światowej to była zdecydowanie propagandowa domena Czechów, która pozwalała im czuć się wolnymi ludźmi.

Czym jest „karta 77” i „antykarta” tak bardzo popularne w Czechach za czasów komunistów i socjalistów? Dlaczego dokumenty te podpisywane zostały przez tak znamienitych ludzi? Czego dotyczyły i dlaczego tak często się do nich wraca?
Praska Wiosna, co to było? Kiedy się wydarzyło?
Czechy – był to kraj w którym panowała Służba Bezpieczeństwa, bardzo mocno starając się podporządkować sobie wszystkich ludzi.
A samą historię Czech można podsumować: „Ta historia jest zmyślona. Rzeczy, które wydarzyły się naprawdę, były o wiele straszniejsze.”